CÂU HỎI THƯỜNG GẶP VỀ TRẺ HAM GAME (Phần 2)

TRAINER

Liên lạc 0903292334 hoặc email nguyentomson@gmail.com; fb: Tom Su Huynh Dtd

Nghiền game sẽ đưa đến những vấn đề về xã hội và tâm lý thế nào?
Cho dù những nghiên cứu nghiền game của chúng tôi vẫn ở giai đoạn ban đầu nhưng những bằng chứng ngày càng gia tăng rằng tuổi teen và trẻ em nghiền game có thể gặp những rối nhiễu về hành vi, cảm xúc, xã hội cơ bản.
• Những hiện tượng điển hình nghiền game tại các thành phố lớn: Con bẩy tuổi lấy tiền của bố mẹ đi chơi game, con học thcs bán xe đạp chơi game. Trong những bi kịch khác khi con học tại trường chuyên ít được sự quan tâm của cha mẹ cũng bỏ học và phải đi cai nghiền game tại trung tâm. Con thường xuyên bỏ nhà vài ngày đi chơi game cuối cùng cha mẹ đành cho cai nghiền của bác sĩ thần kinh. Đó là những trường hợp chúng tôi đã gặp phải. Nếu bạn tìm kiếm trên mạng thì bi thương của game trường chắc cũng không kém.

• Chỉ riêng trong việc rối nhiễu hành vi các bạn sẽ dễ thấy: Con nhỏ tuổi mẫu giáo thì hét lên, ném đồ khi không được chơi game. Con tiểu học thì xao nhãng đâu có tập trung tập viết. Con học thcs nghiền game trong giai đoạn nổi loạn thì là một phân khúc sốc nhất cho các gia đình: Con sẵn sàng đập phá, hét to, thậm trí đấm thẳng vào mặt bố hay tự dốt mình trong phòng không cho ai can thiệp. Cứ như vậy thpt và đại học game gây ra những gì? Chắc chắn cấp độ ngày một tăng.

• Tuổi teen nghiền game có một quãng tuổi thơ vật vã, bơ phờ, suy nhược và lo lắng.

• Những teen nghiền game mà bị cha mẹ cấm chơi hay bị cấm vì lý do nào khác có thể dễ nổi khùng, hoặc lo lắng và suy nhược.

• Những bạn thanh niên nghiền game sẽ mắc chứng bệnh ám ảnh và đóng cửa với tương lai.

Yếu tố rủi ro khi nghiền game là gì?
Như đã nêu trên, game online hấp dẫn tự nhiên đối với đa phần trẻ em và tuổi teen (99% con trai và 94% con gái chơi game) Nên chẳng có gì ngạc nhiên khi nhóm này nguy cơ dễ mắc nghiền. Trong đó tỉ lệ con trai có rủi ro cao hơn là con gái. Bên cạnh đó những con có năng lực xã hội thấp và hay lo lắng về tiếp xúc dễ bị nghiền game hơn. Đặc biệt những game thủ có thứ hạng cao thường là thanh thiếu niên cũng ở trong nguy cơ gặp vấn đề về cảm xúc và tính tự chủ thấp hoặc chưa rèn được lòng tự trọng cao.

Nếu con nghiền game thì triệu chứng nào rõ ràng nhận ra?
Câu trả lời ngắn gọn nhất là đôi khi triệu chứng về hành vi xuất hiện chứ không phải luôn luôn biểu hiện. Vấn đề sức khỏe cũng tương tự như vậy và những vấn đề này thường xuất hiện độc lập và có thể cùng một lúc.

Do quá nghiền game có thể gặp khó khăn khác nhau như suy nhược hoặc giao tiếp xã hội. Nhưng bác sĩ dường như bỏ qua hoặc không lấy nguyên nhân chính nghiền game để chẩn đoán và chưa đưa ra được những khó khăn đang tiềm ẩn sẽ bột phát sau này.

Những dấu hiệu ban đầu nào cảnh báo trẻ nghiền game?
Mặc dù quan sát bên ngoài biểu hiện nghiền game mỗi con khác nhau nhưng vẫn có những dấu hiệu chung cho bệnh nghiền game. Để giúp đỡ kịp thời, cha mẹ cần nhận ra những dấu hiện và can thiệp đúng lúc.

Ám ảnh về game: Đây là dấu hiệu ta có thể dễ nhận thấy nhất khi con luôn đắm chìm vào game chúng yêu thích. Chúng suy nghĩ, đọc tìm hiểu, trò chuyện và bàn luận về game ngay cả khi không chơi. Khi có cơ hội là chúng chơi ngay. Điều đó khiến cho sự tập trung và chú ý giảm dần và chúng lúc nào cũng tơ tưởng về game ngay cả khi chúng đang tham gia hoạt động khác (ví dụ lúc nghe giảng, làm bài tập hay bài kiểm tra, .v.v). Về tiến trình ám ảnh, con có thể hoàn toàn không để ý gì đến bài vở, công việc được giao, luôn không hoàn thành đúng hẹn và không dành thời gian đi chơi với bạn bè.

Nói dối về thời gian chơi: Con nghiền game (nhất là tuổi teen) có thể hay nói dối cha mẹ và người thân về thời gian chơi bao lâu. Điều này sẽ thường xảy ra khi cha mẹ sai lầm là cho con chơi game trong phòng ngủ. Con sẽ nói với cha mẹ là đang làm bài tập nhưng thực chất là đang chơi điện tử hàng giờ. Để tránh sự theo dõi con có thể thức dậy giữa đêm để chơi trong khi cha mẹ đang ngủ.

Không quan tâm đến các hoạt động khác: Con bắt đầu nghiền game thường sẽ mất hứng thú với các hoạt động tập thể, thể thao hay thói quen ưa thích. Không đoái hoài đến bài vở là dấu hiệu đầu tiên khi con đang nhiễm thói ham game không lành mạnh. Thế là nghiền game đã biến từ ám ảnh sang nghiền đã khiến những hoạt động yêu thích trước đây như thể thao, tv, âm nhạc, câu lạc bộ cũng mất đi sức hấp dẫn trẻ. Nếu con chỉ có quan tâm duy nhất đến game thì cách tốt nhất là cha mẹ cần hành động ngay để giúp con thoát khỏi căn bệnh “Đánh cắp tương lai” này.

Cô lập: Con nghiền game có thể dẫn đến thay đổi dễ nhận thức và nhân cách. Trước đây con hoạt bát, hòa đồng và thích dành thời gian với bạn bè và gia đình và đột nhiên tuyên bố bạn thân của nó là bạn trực tuyến. Đó chính là triệu chứng nghiền và tách biệt với thế giới bên ngoài.

Giai đoạn từ bằng cả đến nổi khùng cáu giận: Tùy vào tính cách và qui tắc trong mỗi gia đình con nghiền game sẽ phản ứng rất khác nhau. Giai đoạn đầu tiên của người nghiền là thích bằng cả (“Con hứa sẽ hoàn thành bài tập nếu con hoàn thành level này trong một vài phút nữa”). Khi bằng cả thành thói quen xấu và bị tra mẹ la mắng đứa trẻ sẽ chuyển sang gian đoạn bao biện và cố gắng lý lẽ thói quen chơi game quá đà này (“Con chơi có nhiều như các bạn khác đâu” hoặc “Ít nhất là con không uống rượu bia hoặc không nghiền hàng trắng”). Khi nói dối , bằng cả, bao biện không còn tác dụng thì hành động cấm của cha mẹ sẽ bị phản ứng nổi khùng, trả đũa, chửi thề, ăn nói xúc phạm và thậm trí phản ứng chân tay.

Nếu con đã ở giai đoạn thích nổi khùng hoặc bạo lực khi bị yêu cầu dừng chơi thì đây là dấu hiệu rõ ràng về vấn đề cần can thiệp xa hơn.

Cáu giận, lo âu, suy nhược: Mặc dù cách “Cai nghiền nhờ tâm lý hành vi vẫn là vấn đề khoa học còn đang tranh cãi trong vấn đề nghiền game trên thế giới nhưng chúng ta cũng vẫn cần có cách yêu cầu dừng chơi để cải thiện tâm trạng cáu giận, lo âu và suy nhược của con. Con sẽ dành nhiều thời gian hơn để suy nghĩ về cách tiếp cận với máy tính khi tuyên bố các hoạt động khác là “chán” và khó tập trung vì chúng đang luôn tơ tưởng tới game mà thôi.

Tiếp tục chơi mặc dù hậu quả nghiêm trọng: Một trong những điều cảnh báo đối với người lớn và trẻ em là tiếp tục chơi cho dù hậu quả tiêu cực thế nào. Những người sống để có cơ hội chơi và hàng ngày họ vẫn dành hàng giờ vào sở thích game của mình. Dần dần họ đã tạo cho mình một tính cách, chiêu thức chơi và càng gắn mình vào thế giới ảo và trở thành dân cư mạng. Càng dành thời gian chơi game họ càng tách xa với các mối quan hệ, trách nhiệm và tự chăm sóc chính bản thân mình. Những em nhỏ nghiền game sẽ chắc chắn rời xa mái trường, cô độc trước bạn bè do kỹ năng giao tiếp mai một. Lớn lên ở tuổi teen, thanh niên rồi cũng bỏ học – bỏ mặc tương lai. Kinh nghiệm cuộc sống chẳng có gì ngoài game và kinh nghiệm làm việc chẳng có gì ngoài game. Đó là kết cục của những kẻ chỉ biết chơi game và chơi game. Bởi vì bạn đã lựa chọn lối rẽ đó, kết cục và số phận của người ảo sống nhờ cỗ máy.

Tầm quan trọng của cha mẹ giúp con nghiền game thế nào?
Khi con nghiền game, điều cực kỳ quan trọng là cha mẹ cần biết cách giải quyết đầy tình thương và nghệ thuật (cho dù chúng sống chung hay không hay đang được giám hộ bởi người khác). Đó là cha mẹ thấu hiểu vấn đề và cùng nhau thảo luận trước khi đặt ra bất kỳ một nguyên tắc mới và kỳ vọng khác về đứa trẻ. Điều cơ bản họ cần quyết định về mục đích chung là giáo dục ngay cả khi cha mẹ cũng có thể phải thỏa hiệp với con.

Nhìn chung sẽ có cha hoặc mẹ quan tâm con nghiền game hơn. Nhưng cha mẹ thương sẽ chưa thống nhất được hạn chế game thế nào và hậu quả ra sao khi con không tuân theo những nguyên tắc bạn đề ra. Nếu con trẻ hoặc tuổi teen cảm nhận thấy cha hoặc mẹ hiền, nhân nhượng hoặc thỏa hiệp với một vài nguyên tắc thì con sẽ cố gắng chia rẽ cha với mẹ và dùng người hiền chống lại người kia. Nếu chúng ta để điều này xảy thì chiến lược cai nghiền sẽ hoàn toàn thất bại.

Để xem bạn và người bạn đời của mình giải quyết về thói quen chơi game của con mình thế nào? Chúng tôi sẽ dành cho cả bố và mẹ bài đánh giá về nghiền game.

Có cho phép trẻ đã nghiền game tiếp tục chơi?
Chúng ta dùng từ “cho phép” đối với nghiền để diễn tả một người (thành viên trong gia đình hoặc bạn bè) người đã mong muốn giúp đỡ một người nghiền nhưng lại tạo thuận lợi cho người đó tiếp tục chơi game. Mặc dù chúng tôi chưa nghiên cứu sâu những đứa trẻ nghiền được phép chơi game tiếp. Tôi tin chắc là những cha mẹ yêu thương mà cho con đang nghiệp game tiếp tục chơi thì điều bạn cần tính đến là:
• Che chở cho con khi con bỏ học chơi game
• Làm bài giúp con để tránh bị điểm xấu
• Cho phép con vừa ăn vừa chơi game
• Bỏ qua những việc ở trường hoặc thiếu quan tâm tới các hoạt động khác do chơi game
• Làm giúp những việc trẻ được giao ở nh
• Nói dối gia đình bạn bề về anh ta chơi bao lâu

Cha mẹ làm những điều đó với ý tốt, thương con và đơn giản là bảo vệ con khỏi những tổn thương khác. Tuy nhiên những hành động đó chỉ giải quyết được những đổ vỡ trước mắt. Về lâu dài sự cho phép chơi không lành mạnh tiếp diễn, đứa trẻ sẽ nhanh chóng học được cách chơi thật nhiều khi chúng muốn và đương nhiên kết quả bạn mong đợi sẽ biến thành hậu quả.

Đương nhiên việc thỏa hiệp này sẽ không lành mạnh và lâu bền. Người nghiền sẽ tiếp tục leo thang và ỷ lại vào gia đình. Cha mẹ cần biết cho phép con nghiền chơi game chỉ làm kéo dài và trầm trọng thêm căn bệnh ám ảnh. Họ có thể có sự cộng tác của con nhưng một vài điểm cha mẹ cần cho phép con tiếp tục dấn sâu và game sẽ kiểm soát con bạn.

Cha mẹ làm thế nào khi con nghiền game?
Nếu bạn tiếp cận với một nhà tâm lý chuyên chữa trị bệnh nghiền game hoặc internet cho trẻ em thì đó có thể là lựa chọn tốt khi chuyên gia có đủ dịch vụ cung cấp cho bạn.

Phát hiện và trợ giúp đúng cho trẻ nghiền game “Nói dễ hơn là làm”.

Thật không may cha mẹ thấy rất khó tìm được nhà tâm lý chuyên cai nghiền game. Thứ nhất là nghiền game ở trẻ nhỏ là điều vấn đề tâm lý mới mẻ, nên có rất ít những nhà chuyên môn theo đuổi, tập huấn, trải nghiền điều trị. Nhiều nhà tâm lý cũng đang khởi động nghiên cứu về bệnh nghiền game này trên phương diện lý thuyết. Tiếp xúc với giới chuyên môn trên toàn quốc ta chưa thấy những giải pháp mang tính thuyết phục cao.

Thực tế hàng tuần tôi nhận được những cuộc gọi, thư gửi của những cha mẹ tuyệt vọng khi chưa tìm ra cách chữa trị cho con hợp lý nhất tại Việt Nam. Một số cha mẹ đành gửi con sang Trung Quốc hoặc Nhật bản nơi có trại cai nghiền bài bản và có kỷ luật cao.

Tôi cũng nhận được những thông điệp cha mẹ chia sẻ về những nhà chuyên môn không coi đó là căn bệnh nghiền game mà coi là bệnh thần kinh. Một số ca đã được chữa khỏi và không chơi nữa.

Về lý thuyết cấm chơi game thì sẽ làm cho con càng mong muốn chơi bằng mọi cách (Ví như trái cấm). Nên chiến lược cho chơi hạn chế dần để hy vọng con chán và không chơi nữa thì đó không phải là giải pháp tôi khuyên bạn.

Bức bách, đau đầu, hoảng hốt, lo toan vì thiếu nguồn đủ tin cậy và thực sự hữu dụng đối với cha mẹ khi con nghiền game. Chúng ta đang đánh vật với con trẻ nghiền game hàng ngày, hàng giờ. Lời khuyên cho các bạn trước khi tìm hoặc đưa ra một lựa chọn hay giải pháp cần tính đến tính hữu ích, rõ ràng, dễ thực hiện và cập nhật, đi thẳng vào vấn đề của con nghiền game. Bên cạnh đó bạn cũng tính cần song hành với việc đẩy mạnh học tập và nếp sống mới lành mạnh như xưa.

Nghệ thuật của cha mẹ cần là gì?
Đầu tiên bạn cần có tri thức hiểu biết về căn bệnh nghiền game một cách toàn diện. Khi đó bạn mới tĩnh lặng để xem xét, đánh giá để tìm ra định hướng đồng hành.

Sau đó bạn cần nhìn thật dài để có chiến lược tổng thể giữa các thành viên trong gia đình. Từ đó áp dụng các kỹ thuật chi tiết, liệu pháp tâm lý (nếu có) đều dựa trên cùng một phương pháp nhất định. Để giúp chính con mình bạn cần biết chính xác những gì bạn có thể giúp gì cho con, chính xác những gì bạn nói và chính xác những gì bạn sẽ làm để giúp con.